12/11/2026

WYCISZONY OGIEŃ: JONAH JONES

 ______

Stuff Smith (1909-1967) — charyzmatyczny artysta, prekursor skrzypiec w jazzie — bez wątpienia zasługuje na osobny artykuł: "przekraczał barierę między swingiem i bopem, a momentami flirtował z awangardą" (Duck Baker). Niemniej teraz uwagę poświęcimy rówieśnikowi, który czeka obok, podziwiając tudzież podziwia, czekając z boku, by po chwili zagrać najdziksze solówki w swoim życiu. Tym samym prezentuję kolejnego bohatera cyklu #Nie_tylko_Miles_Davis, trębacza Jonaha Jonesa (1909-2000). 





Na stronie AllMusic jest zapowiadany jako ktoś, kto "grał łatwą w odbiorze muzykę dla szerokiej publiczności". Ma to związek z wypracowaną przezeń formułą kwartetu, do której przywiązał się na piętnaście lat. Otóż zaproszony w 1955 przez nowojorski klub The Embers usłyszał wymagania: cicho i w tle, spokojnie i przyjemnie. I na taki "wyciszony jazz" (muted jazz) się zdecydował. Odtąd standardy, piosenki pop, szlagiery z musicali czy filmów podawał w lakonicznej i melodyjnej interpretacji, bardzo dyskretnie: z użyciem różnych tłumików i w kołyszącym rytmie shuffle. Kontaminacja dixielandu i swingu z muzyką estradową i bluesem okazała się niezmiernie chwytliwa. Po sukcesie albumu "Jonah Jones At The Embers" (1956, Groove) podpisał kontrakt z Capitol Records — dla tej wytwórni nagrał aż osiemnaście płyt (większość wznowiła hiszpańska Fresh Sound Records), kolejne sześć dla Decca Records. Milionowe nakłady, wyróżnienie przez tygodnik "Billboard" (1958/1959) i nagroda Grammy (1960), występy w telewizji, którym zawdzięczał rzadko spotykaną w jazzie rozpoznawalność, wreszcie popularyzacja stylu, który nadal uwodzi bywalców klubów, kawiarni i restauracji, jednak nie wystarczyły, by Jonah Jones stał się ikoną.


Fot. William P. Gottlieb, 1947.

Scott Yanow, chociaż doceniał easy listening kwartetu (zarazem odnotowywał znamiona wyczerpania konwencji), za "najbardziej ekscytujące nagranie" uznał kompilację "Jonah's Wail", dokumentującą spotkania z saksofonistą sopranowym, Sidneyem Bechetem (1897–1959) oraz saksofonistą tenorowym, Alixem Combelle’em (1912–1978). Niestety, została wydana dopiero w 1979 (Jazz Legacy; rok później Inner City Records), ponadto po spektakularnej paryskiej eskapadzie z 1954 Jones zamierzał porzucić karierę trębacza, gdyż na podobny poklask w ojczyźnie liczyć nie mógł. Nieoczekiwany sukces komercyjny i ogólnokrajowa sława powstrzymały desperację. Bezzasadne wydaje się jednak twierdzenie, że jego aktywność po 1955 stylistycznie w niewielkim stopniu odbiegała od wcześniejszej. 

Otóż uważam (i nie jestem w tym odosobniony), że oswojony w wieku średnim Jonas nijak nie przystaje do nieokiełznanego młodzieńca, który doskonale wspomagał saksofonistę Pete’a Browna w 1944 czy jeszcze doskonalej skrzypka Stuffa Smitha w 1936 roku, o czym wspomniałem na początku. Upamiętnienie tego ostatniego wydarzenia stanowi płyta "Stuff Smith And His Onyx Club Orchestra", trzykrotnie na przełomie XX i XXI wieku wznawiana przez szwajcarską Collector's — "winylowy klejnot", jak wyczytałem w jednej opinii, z którą całkowicie się zgadzam. Najwyraźniej Yanow również, acz jego recenzja dotyczy wydania poszerzonego i na CD. Oba polecam.


Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

WYCISZONY OGIEŃ: JONAH JONES

 ______ Stuff Smith (1909-1967)  —  charyzmatyczny artysta, prekursor skrzypiec w jazzie — bez wątpienia zasługuje na osobny artykuł: "...